W przypadku obowiązkowego podlegania ubezpieczeniu, wymóg opłacania składek dotyczy wszystkich okresów, w których to podleganie występowało. W sytuacji podlegania ubezpieczeniu dobrowolnemu/na wniosek, obowiązek opłacania składek ustaje wraz z końcem kwartału poprzedzającego ten, w którym odstąpiono od ubezpieczenia (za takowe uznaje się też zaprzestanie opłacania składek).

Osoby, które z różnych powodów nie są w stanie opłacać składek na ubezpieczenie społeczne jednorazowo, mogą dokonywać wpłat częściowych na poczet kwartalnej należności. Jednak łączna kwota dokonanych przedpłat musi pokryć pełną wysokość składki w obowiązującym terminie. W przeciwnym razie naliczane są odsetki za zwłokę. Termin płatności składek przypada zawsze na ostatni dzień pierwszego miesiąca danego kwartału (np. 31 stycznia za I kwartał).